Maastricht ligt op de plek waar je al sinds de Romeinen de Maas kon oversteken. Daarom wilde iedereen deze stad hebben: Luik en Brabant, Spanje, de Republiek en Frankrijk. Ruim vijf eeuwen had Maastricht zelfs twee heren tegelijk. Die geschiedenis zie je nog overal terug, van de oude brug tot de stadsmuren en de gangen onder de vesting. Met de StoryWalks audiotour door Maastricht hoor je de verhalen achter de plekken die je onderweg ziet. In deze gids zetten we de mooiste bezienswaardigheden van Maastricht voor je op een rij.
1. De Sint-Servaasbrug
Hier begint het verhaal van Maastricht. De Romeinen noemden deze plek Mosa Trajectum, de oversteek over de Maas, en daar komt de naam van de stad vandaan. De Sint-Servaasbrug werd gebouwd aan het eind van de dertiende eeuw. Je leest vaak dat dit de oudste brug van Nederland is, maar dat is maar half waar. In 1944 bliezen de Duitsers de brug op, en daarna is ze grotendeels herbouwd. De stenen zijn oud, de brug zelf is vooral herbouw.
2. Het Dinghuis en de Markt
Het hoge stenen Dinghuis uit de vijftiende eeuw was het gerechtshuis van een stad met twee heren. Vanaf 1204 deelden de hertog van Brabant en de prins-bisschop van Luik het gezag. Er was een Brabantse en een Luikse burgemeester, en of je Brabander of Luikenaar was, erfde je via je moeder. Op de Markt staat het statige stadhuis van Pieter Post. Bij de eerste steen in 1659 stonden vertegenwoordigers van beide heren naast elkaar.
3. Het Vrijthof
Het Vrijthof is het grootste en bekendste plein van Maastricht. Aan de zuidkant staat het Spaans Gouvernement, waar keizer Karel V zijn dubbele adelaar en zijn lijfspreuk Plus Oultre in de gevel liet zetten. Aan de westkant staan twee kerken naast elkaar: de Sint-Servaasbasiliek, gebouwd op het graf van de eerste bisschop van de stad, en de Sint-Janskerk met haar rode toren. Sinds 1632 is de Sint-Jan protestants en de Sint-Servaas katholiek. Twee heren werden zo ook twee geloven.
➡️ Tip: De rode kleur van de Sint-Jan is niet origineel. De toren was ooit geel en zelfs wit. Toen hij in de jaren tachtig weer rood werd, moest de Raad van State eraan te pas komen.
4. Boekhandel Dominicanen
Tussen de Markt en het Vrijthof staat een gotische kerk van de dominicanen. Na de Franse tijd was de kerk onder meer fietsenstalling en carnavalszaal. Nu is het een van de bijzonderste boekhandels van Nederland, en je drinkt er koffie in het voormalige koor. Ook als je geen boek wilt kopen, is het een binnenloper waard.
5. De Bisschopsmolen
Aan de Jeker staat de Bisschopsmolen, een watermolen die al in de elfde eeuw wordt genoemd. De naam verwijst naar de prins-bisschop van Luik, die de molen in handen kreeg. Een molen betekende brood en inkomsten. Tegenwoordig zit er weer een bakkerij in, en dat maakt het een perfecte plek voor een stuk Limburgse vlaai.
6. Het Onze Lieve Vrouweplein en de basiliek
Dit plein met bomen en terrassen is een van de gezelligste plekken van de stad. De zware westgevel van de Onze-Lieve-Vrouwebasiliek is ruim duizend jaar oud. De plek is nog ouder: in 333 bouwden de Romeinen hier een fort. Dat jaartal weten we zo precies omdat het hout van de palen in het voorjaar van dat jaar is gekapt. Op het Vrijthof stond de kerk van Brabant, dit was de kerk van Luik.
7. De Helpoort en het Jekerkwartier
De Helpoort, met haar twee ronde torens, is de oudste stadspoort van Nederland die nog overeind staat. Ze werd gebouwd rond 1229. Over de naam gaan spannende verhalen rond, maar eeuwenlang heette de poort gewoon de Hoogbruggepoort. Vanaf hier loop je langs de oude stadsmuur en de Jeker naar de toren van de Vijf Koppen. Die naam herinnert aan een mislukt verraad in 1638, waarna vijf hoofden op de muur werden gezet.
8. Het standbeeld van d'Artagnan
In het park aan de Jeker staat een bronzen d'Artagnan met getrokken degen. De echte musketier sneuvelde op 25 juni 1673 bij het beleg van Maastricht door de Franse koning Lodewijk XIV. De d'Artagnan die de meeste mensen kennen, uit De drie musketiers van Alexandre Dumas, is grotendeels verzonnen. Waar de echte musketier begraven ligt, is nog altijd een raadsel.
9. Het Waldeckbastion en de Kazematten
Na het beleg van 1673 wist de stad dat de muren sterker moesten. Rond 1690 werd het Waldeckbastion gebouwd. Daaronder ligt een doolhof van zo'n veertien kilometer gangen, de Kazematten. Ze werden gegraven als beschutte plekken voor kanonnen en als mijngangen, en in de Tweede Wereldoorlog waren ze een schuilplaats.
➡️ Tip: De Kazematten kun je alleen met een rondleiding van Maastricht Underground bezoeken. Kijk vooraf naar de tijden en reserveer, zeker in het weekend en in de vakanties.
10. De Sint-Pietersberg
Heb je na de binnenstad nog energie over? Net ten zuiden van het centrum ligt de Sint-Pietersberg, met Fort Sint Pieter en eeuwenoude mergelgangen. Ook hier organiseert Maastricht Underground rondleidingen. Het is een mooie afsluiter van een dag Maastricht, met uitzicht over het Maasdal.
Ontdek Maastricht met StoryWalks
Wil je deze bezienswaardigheden en nog veel meer verhalen ontdekken? Met de StoryWalks audiotour door Maastricht wandel je van de Sint-Servaasbrug langs het Vrijthof, de Helpoort en de oude stadsmuren naar het standbeeld van d'Artagnan en het Waldeckbastion. Onderweg hoor je onder andere:
- Hoe een stad vijf eeuwen lang twee heren tegelijk had
- Waarom de Sint-Janstoren niet altijd rood was
- Hoe de verdedigers in 1579 onder de grond vochten
- Wat er echt gebeurde met d'Artagnan in 1673
Je ontdekt Maastricht op je eigen tempo, met verhalen die de stad laten leven. 👉 Bekijk de tour hier!





